donderdag 4 januari 2018

Kamishibai 4: alles uit de kast

Begin 2018 goed en koop een vertelkastje/kamishibai. Een nieuwe kamishibai is best prijzig, of je het nou zelf maakt of er een koopt, maar het is de investering meer dan waard: zo'n kastje is namelijk veel breder inzetbaar dan het in eerste instantie lijkt. Heb je al een vertelkastje? Dan is het nu tijd om het stof ervan af te blazen. Ik geef je in dit artikel namelijk vijf manieren om alles uit de kast te halen met je kamishibai!
[Dit artikel verscheen eerder op de blog Klas van juf Linda]
Kastje met plaat uit 'Hans en de prinses' (Uitgeverij Sieteleguas)
1. Verhaal vertellen met vertelplaten
Dit is de originele manier van werken met een kamishibai. Een verhaal bestaat meestal uit 8 tot 14 vertelplaten. Aan de voorkant van elke plaat staat een illustratie, aan de achterkant de tekst van de daarop volgende plaat. Er zijn in Nederland tientallen kwalitatief goede platensets te koop, gebaseerd op prentenboeken of Bijbelverhalen. Maar als je een beetje creatief bent, kun je het repertoire eindeloos uitbreiden door zelf platen te tekenen of te plakken van papier.

2. Beeldend werk van kinderen laten zien
Kinderen kunnen prima zelf platen voor in het kastje tekenen, schilderen of plakken. Ze vinden het geweldig om hun eigen werk in het mooie theatertje te zien. Vertel bijvoorbeeld zelf het begin van een verhaal met de kamishibai en laat elk kind het vervolg verzinnen, tekenen en presenteren. Bij oudere kinderen kun je er groepswerk van maken: ieder kind uit het groepje tekent een scène uit hetzelfde verhaal. Of gebruik de kamishibai gewoon om tekeningen of schilderijen uit een les beeldende vorming te presenteren, als een soort mobiele schilderijlijst.

3. Vertellen en spelen met viltfiguren
Span een stuk vilt of dikke fleece op een stuk karton of hout op A3-formaat (aan de achterkant vastzetten met duct-tape werkt prima) en plaats dit in het vertelkastje. Maak eenvoudige figuren van vilt, bijvoorbeeld geometrische vormen, bloemen, bomen, dieren, poppetjes. Deze blijven vanzelf aan de stof op het bord kleven: kleuters vinden het magisch! Gebruik de figuren om zelf een verhaal mee te vertellen en/of laat kinderen vrij spelen met de figuren. Tip: een paar jaar geleden beschreef ik in een blogartikel hoe je gemakkelijk viltfiguren knipt.

4. Vertellen en tekenen
Schuif een A3 schetsboek in het kastje, pak een dikke viltstift en vertel een draw&tell verhaal. Dit is een verhaal waarbij je stukje bij beetje een tekening maakt. De tekening bevat meestal de clou van het verhaal. Op mijn website staan een paar voorbeelden en als je op internet zoekt op 'draw and tell' vind je talloze (vaak Engelstalige) verhalen. De verhaaltjes zijn meestal vrij simpel en je hoeft echt geen tekentalent te hebben. De kinderen zullen vol bewondering zijn!

5. Schimmenspel
Iets meer werk, maar zó magisch mooi! Plak een vel wit papier in het frame van je vertelkastje. Maak van zwart karton figuren en bevestig er stokjes aan. Silhouetten van dieren werkt heel goed (googelen en printen), maar je kunt ook figuren uit een prentenboek kopiëren en omtrekken. Zet een spotje of bureaulampje achter het kastje en spelen maar!

Nog een paar tips tot slot
Voor alle werkvormen geldt: maak er iets bijzonders van. Leg een mooie doek op de tafel waar je het kastje op zet, richt een spotje op de platen en maak het openen van de deurtjes tot een spannend en sfeervol moment. Succes verzekerd!